Fish Eyes: Nhìn lại nụ cười rạng rỡ sau tấm lưới chài nơi phố Hội

Khi tâm hồn nghệ sĩ nghiệp dư và ánh mắt lấp lánh của người ngư dân già gặp gỡ để chạm đến đỉnh cao vinh quang của nghệ thuật nhiếp ảnh quốc tế, mang về giải thưởng danh giá, làm lay động hàng vạn trái tim yêu cái đẹp

Giọt sương sớm đọng trên ống kính và nhịp đập của những trái tim yêu cái đẹp

Bạn thân mến, có bao giờ giữa những bộn bề hối hả của cuộc sống ngoài kia, bạn chợt dừng lại chỉ để ngắm nhìn một chiếc lá rơi, hay một nụ cười rạng rỡ của một người xa lạ lướt qua trên phố? Với tôi, nghệ thuật nhiếp ảnh chưa bao giờ là những thông số kỹ thuật khô khan hay những thiết bị máy móc lạnh lẽo. Nhiếp ảnh, tự sâu thẳm trong hình hài của nó, chính là hơi thở, là nhịp đập, là cách chúng ta đóng băng một khoảnh khắc của thời gian để lưu giữ lại những xúc cảm tinh khôi nhất của kiếp nhân sinh. Sáng nay, trong lúc nhâm nhi tách cà phê đắng quen thuộc bên góc ban công ngập nắng, tôi đã thực sự bị đắm chìm và choáng ngợp trước một câu chuyện nghệ thuật tuyệt đẹp. Nó không đến từ những kinh đô ánh sáng xa hoa, mà bắt nguồn từ một nơi vô cùng đỗi thân thuộc với tâm hồn người Việt chúng ta: miền di sản Hội An mến thương.

Phố Hội nên thơ và bến đỗ của những tâm hồn tự do

Hội An trong ký ức của tôi luôn hiện lên với những mảng tường vàng ươm màu nắng, những mái ngói âm dương rêu phong nhuốm màu thời gian và dòng sông Thu Bồn lững lờ trôi, ôm ấp lấy những phận người mộc mạc. Nhưng hôm nay, Hội An lại được nhắc đến trên một diễn đàn quốc tế lẫy lừng không phải qua lăng kính của những công trình kiến trúc cổ kính, mà qua nụ cười giòn tan của một người ngư dân hiền lành. Tôi đã thực sự bồi hồi và rung động khi biết rằng, chính vẻ đẹp lao động bình dị ấy đã góp phần giúp một tay máy không chuyên đoạt được ngôi vị cao nhất trong một cuộc thi nhiếp ảnh vô cùng danh giá tại thủ đô London nước Anh xa xôi.

Bức chân dung “Mắt cá” – Khi sự dung dị chạm đến đỉnh cao nghệ thuật

Tác phẩm mà tôi đang thổn thức nhắc đến mang một cái tên vô cùng gợi hình và tinh tế: “Fish Eyes” (hay còn gọi là Mắt cá). Bạn biết không, khi lần đầu tiên nhìn vào bức ảnh này, tôi đã bất giác mỉm cười. Đó không phải là một nụ cười xã giao bề ngoài, mà là một sự rung cảm thực sự từ tận đáy lòng. Bức ảnh ghi lại khoảnh khắc một người ngư dân Việt Nam với làn da sạm nắng, đang hóm hỉnh cầm hai con cá nhỏ nhắn đưa lên che kín đôi mắt của mình. Phía sau lưng ông, một tấm lưới chài buông lơi như một bức phông nền hoàn hảo do chính mẹ thiên nhiên và hơi thở cuộc sống lao động chân phương sắp đặt nên. Ban giám khảo quốc tế đã dành những lời có cánh cho tác phẩm này, và tôi hoàn toàn đồng tình với sự say mê của họ. Sự sắp xếp đối xứng đến mức hoàn hảo khi hai con cá được đặt trùng khít vào vị trí đôi mắt của người ngư dân đã tạo ra một điểm nhấn thị giác cực kỳ mạnh mẽ. Nhìn vào đó, ta không chỉ thấy một bức chân dung, mà ta thấy cả một tâm hồn. Sự tinh tế còn nằm ở việc chơi chữ trong nhan đề tác phẩm. “Fish Eyes” không chỉ là đôi mắt của những chú cá, không chỉ gợi liên tưởng đến loại ống kính mắt cá bao quát không gian trong nhiếp ảnh, mà nó còn là lăng kính để người nghệ sĩ nhìn thấu sự lạc quan, tươi vui của những con người lao động lam lũ. Chỉ một khoảnh khắc trêu đùa dường như rất đỗi bình thường trong một chuyến du lịch, qua ánh nhìn của một người yêu cái đẹp, đã hóa thân thành một kiệt tác nghệ thuật đáng nhớ.

Sophia Spurgin: Trái tim say mê không màng tuổi tác

Tác giả của bức ảnh tuyệt đẹp này là Sophia Spurgin. Khi biết bà vốn dĩ là một giáo viên đã về hưu, lòng tôi bỗng trào dâng một niềm ngưỡng mộ và kính trọng sâu sắc. Giữa độ tuổi mà nhiều người chọn cách nghỉ ngơi trong những căn phòng tĩnh lặng, bà lại vác máy ảnh lên đường, rong ruổi đi tìm kiếm và lưu giữ cái đẹp của nhân loại. Bà chia sẻ rằng, bức ảnh được chụp ngay trên một chiếc thuyền bồng bềnh sóng nước ở Hội An. “Trước đó, tôi đã bấm máy khi ông đánh bắt cá, và đây là khoảnh khắc vui vẻ khép lại buổi chụp hình”, bà tâm sự. Lời kể dung dị ấy khiến tôi hình dung ra được trọn vẹn bầu không khí ấm áp, rộn rã tiếng cười giữa người nghệ sĩ ngoại quốc và vị lão nông Việt Nam trên con thuyền nhỏ. Không hề có rào cản ngôn ngữ, ở đó chỉ có sự giao cảm tuyệt diệu của những tâm hồn đồng điệu. Hành trình đến với vinh quang của Sophia Spurgin thực sự là một bài ca truyền cảm hứng mãnh liệt. Vượt qua hơn 14.500 tác phẩm gửi về từ khắp nơi trên thế giới, kiệt tác của bà đã hiên ngang giành chiến thắng chung cuộc tại giải thưởng LCE Photographer of the Year 2026. Bạn thử tưởng tượng xem? Mười bốn ngàn năm trăm bức ảnh, mười bốn ngàn năm trăm góc nhìn khác nhau về thế giới muôn màu, và nụ cười của người ngư dân Hội An đã tỏa sáng rực rỡ nhất. Tại buổi lễ vinh danh trang trọng diễn ra vào hôm 15/3 vừa qua, người cựu giáo viên ấy đã nhận được phần thưởng trị giá 3.000 bảng (tương đương hơn 100 triệu đồng Việt Nam), được quy ra quyền lợi mua sắm thiết bị nhiếp ảnh từ ban tổ chức. Nhưng tôi tin chắc rằng, món quà lớn lao và vô giá nhất đối với bà chính là việc “đứa con tinh thần” của mình được trưng bày đầy kiêu hãnh tại Trung tâm Triển lãm Quốc gia (NEC) của thành phố Birmingham cho đến hết ngày 17/3. Càng tìm hiểu về người phụ nữ này, tôi càng thêm trân quý tình yêu nhiếp ảnh thuần khiết ngự trị trong bà. Bà hiện đang là một thành viên mẫn cán của Bishop’s Stortford Camera Club – một câu lạc bộ nhiếp ảnh địa phương đầy tâm huyết tại Anh. Không nề hà tuổi tác, bà tích cực dấn thân vào nhiều sân chơi nghệ thuật và thậm chí từng được Hiệp hội Nhiếp ảnh Hoàng gia trao tặng những chứng nhận vô cùng uy tín. Ống kính của bà luôn chân thành hướng về những gì mộc mạc nhất: những khoảnh khắc đời thường dung dị và vẻ đẹp hùng vĩ của thiên nhiên hoang dã.

Bản giao hưởng vĩ đại của những góc nhìn

Cuộc thi mà Sophia tham gia không chỉ đơn thuần là một sự kiện trao giải, mà tôi ví nó như một bản giao hưởng hoành tráng quy tụ ánh sáng và sắc màu của cả nhân loại. Được khởi xướng từ năm 2024 bởi một nhà phân phối thiết bị chụp ảnh danh tiếng hàng đầu tại thủ đô London, cuộc thi này thực sự đã đập tan mọi giới hạn khoảng cách. Nó là vòng tay rộng mở đón chào mọi đối tượng, từ những tay máy nghiệp dư với niềm đam mê cháy bỏng nơi lồng ngực cho đến những nhiếp ảnh gia chuyên nghiệp dày dặn sương gió trên toàn cầu. Một sân chơi hoàn toàn miễn phí, mang trong mình sứ mệnh cao cả là ươm mầm tài năng, khơi dậy ngọn lửa sáng tạo và trao đi những cơ hội để các tác giả vô danh được thế giới công nhận rộng rãi. Năm nay, cuộc thi mở cổng nhận bài kéo dài từ 15/10/2025 đến 21/1/2026, và con số khổng lồ 14.500 tác phẩm gửi về đã minh chứng rõ rệt cho sức hút mãnh liệt của nó. Các tác phẩm được phân chia tỉ mỉ thành rất nhiều hạng mục phong phú, từ Hành động, Ban đêm/ánh sáng thấp, Chim, Sáng tạo, Sự kiện, Phong cảnh, Cận cảnh, Chân dung, Đường phố, Du lịch, cho đến tận Động vật hoang dã. Đáng tự hào và hân hoan thay, bức Fish Eyes không chỉ hiên ngang đứng đầu ở hạng mục Du lịch mà còn xuất sắc ẵm trọn luôn giải nhất chung cuộc của toàn bộ giải thưởng. Và bạn biết không, sự xuất chúng của Sophia Spurgin dường như chưa chịu dừng lại ở đó. Nữ nghệ sĩ tài hoa này còn chứng minh nhãn quan nhạy bén của mình khi có thêm một tác phẩm tuyệt đẹp mang tên Fighting Foxes in the Rain hiên ngang đứng chễm chệ ở vị trí đầu bảng của hạng mục Động vật hoang dã. Thật là một thành tích vô tiền khoáng hậu và đáng nghiêng mình khâm phục! Bên cạnh đó, dạo quanh một vòng danh sách những con người đoạt giải, tôi cũng đặc biệt trút lòng ngưỡng mộ trước tác phẩm vươn tầm của tay máy Louise Norris, người đã xuất sắc xếp thứ nhất ở hạng mục chụp các loài chim. Tất cả những kiệt tác rung động lòng người này, cùng với các hạng mục vinh danh thêm như Giải Tài năng trẻ hay Giải khán giả bình chọn, đã chung tay tạo nên một bữa tiệc thị giác vô cùng mãn nhãn tại NEC Birmingham, với tổng giá trị giải thưởng trao tay lên đến con số ấn tượng 10.000 bảng (khoảng hơn 13.000 USD).

Khép lại trang nhật ký: Nhiếp ảnh là hơi thở, là cuộc đời

Gấp lại những dòng tin tức ngày hôm nay, bề bộn trong tôi vẫn chưa thôi dâng trào những dòng chảy cảm xúc miên man. Bức ảnh Mắt cá của Sophia Spurgin không chỉ vinh danh tên tuổi của cá nhân bà trên bầu trời nghệ thuật quốc tế, mà nó còn mang theo nụ cười chân chất, mộc mạc của con người Việt Nam vươn xa ra biển lớn, vượt qua mọi đại dương. Nó thì thầm nhắc nhở tôi một triết lý giản đơn nhưng vô cùng sâu sắc: Nghệ thuật đích thực không nằm ở những lầu son gác tía xa vời, nó ẩn mình ngay trong hơi thở của nhịp sống đời thường, trong những giọt mồ hôi lao động hăng say và trong cả những đôi mắt biết cười của những phận người bình dị nhất xung quanh chúng ta. Chỉ cần chúng ta luôn giữ cho mình một trái tim rộng mở, một tâm hồn nhạy cảm trước vạn vật và một ánh nhìn ăm ắp sự bao dung, thì mọi khoảnh khắc vụt qua đều có thể hóa thành những trang kỷ niệm vĩnh cửu. Còn bạn thì sao, hỡi những tâm hồn đồng điệu đang đọc những dòng chữ này? Lần cuối cùng bạn thực sự rung động trước một khoảnh khắc giản dị của cuộc sống bôn ba là khi nào? Hãy nán lại một chút, thả lỏng mình và kể cho tôi nghe nhé, bên ly cà phê đang dần cạn này, để chúng ta cùng nhau nâng niu và cất giữ những điều tốt lành nhất của kiếp nhân sinh. (Theo: DCW)